Kuşak-içi ve Kuşaklararası Toplumsal Hareketliliğin Yörüngesi: Ankara İli Örneği

Yazar/lar: Irmak Karademir Hazır, Kezban Çelik, Sibel Kalaycıoğlu

DOI: 10.16917/sd.68905

OnlineFirst olarak 20 Eylül 2016 tarihinde yayınlanmıştır.

Yıl: 2016 Cilt: 36 Sayı: 1

Öz

Toplumsal tabakalaşma ve hareketlilik literatürünün gelişmiş olduğu ulusal bağlamlarda ampirik çalışmalar, ülke çapındaki eğilimleri belirlemek üzere ulusal düzeyde veri toplama yetkisi olan kurumlarca yapılmakta- dır. Bu anlamda, verilerin temsil gücünün yüksek olması önemlidir ve örneklem geniş bir nüfusu içermelidir. Sunulan çalışmanın yürütüldüğü döneme kadar Türkiye’de ülke temsili olacak düzeyde bu tür bir araştırma yürütülmemiştir. Bu makalenin temel amacı bu eksikliği kısmen de olsa giderebilmektir. Bu çalışmada, Ankara kent merkezini temsil eden bir örneklem yardımı ile Türkiye’de toplumsal tabakaları belirleyen temel kriterler ile tabakalar arası hareketliliğin örüntülerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Araştırmanın soru kâğıdı, cevaplayan kişilerin üç kuşak öncesine kadar giderek, sosyoekonomik statü göstergelerini inceleme- ye izin verecek şekilde şekillendirilmiştir. Ulaşılan en temel sonuçlar ise şöyledir: (i) Türkiye’de yaşanılan makro değişimler toplumsal tabakalaşmayı belirleyen en önemli etkendir, (ii) gözlemlenen tabakalar arası hareketlilik “mutlak hareketlilik” niteliği barındırmaktadır ve (iii) kuşaklararası hareketliliğin yönü cinsi- yet ile ilişkilidir. Çalışmanın sonucunda bu bulguların önemi hem katmanlaşma literatürünün olgunlaştığı Anglo-Sakson literatürü hem de Türkiye’deki toplumsal dönüşüm tartışmaları ışığında değerlendirmiştir.

Anahtar Kelimeler
Toplumsal tabakalaşma • Sosyoekonomik statü ölçümü • Kuşak içi ve kuşaklar arası toplumsal hareketlilik • Ankara kent merkezi

İngilizce (English) için tıklayınız.