Osmanlı Sosyalist Hareketi İçinde Mustafa Suphi: Hayatı ve Fikirleri

Yazar/lar:

Yıl: 2014 Cilt: 3 Sayı: 28

Öz

Mustafa Suphi, Osmanlı’nın iktisadî, askerî ve siyasî bir kargaşa içinde bulundu- ğu dönemlerde doğmuş ve yaşamıştır. Devletin gerileyişine çare olmak için ortaya atılan çok sayıda fikir akımına paralel olarak, Suphi de 39 yıllık kısa hayatında İttihatçılıktan Türkçülüğe ve sosyalistliğe kadar farklı kimliklere bürünmüştür. Yurtiçinde ve daha sonra Paris’te iyi bir eğitim almış, gazetecilik ve eğitmenlik yapmıştır. Fikir dünyasında 1913 yılında sürgün edilmesinin önemli etkileri vardır. 1908’de II. Meşrutiyet’in ilanı sonrası bir süre İttihatçılarla birlikte hareket etmişti. Ancak bu kadronun savaş yanlısı politikalarına tepki göstererek zamanla Türkçülüğe yönelmişti. Muhalif kimliği nedeniyle sürgün edildiği Sinop’tan kaçıp Rusya’ya gittikten sonra ise fikirleri tamamen değişmişti. 1917 devriminden etkilenip Bolşeviklere yakınlaşmış ve sosyalist ideali tamamen benimsemişti. Bu yeni dönemde, yurtdışındaki Türk ve Müslüman komünistleri örgütlemeye ve sosyalist ideal doğrultusunda bilinçlendirmeye çalışmış, Anadolu halkının kurtuluşunu sosyalist bir devrime bağlamıştı. Bu hedefi için faaliyetlerini Anadolu’da devam ettirmek üzere ülkeye geri dönmüşse de, şüpheli bir kaza sonrası hayatını kaybetmişti. Bu çalışmada, Mustafa Suphi’nin hayatı, Türkçülük ve sosyalizme dair görüşleri ve Osmanlı sosyalist hareketi içindeki yeri değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler
Mustafa Suphi, Osmanlı, Sosyalizm, Türkiye Komünist Partisi, Yeni Dünya

İngilizce (English) için tıklayınız.